Güncel Haberler

Overthinking’in Türkçe’deki karşılığı ‘efkârlıyım’

Aşırı düşünmenin yaşlandıkça azalabilen ancak modern yaşamda özellikle artan bir şey olduğunu da belirten psikiyatrist. Profesör. Dr. Nevzat Tarhan, “‘Üzgünüm’ tabiri, Çok fazla düşünmek kelimesinin tam Türkçe karşılığıdır.” dedi. Tarhan, hastalık hakkında çok fazla düşünmenin analiz felcine yol açtığına dikkat çekerek, “Analiz felci, kişinin bir konuyu analiz etmesinin engellenmesi anlamına geliyor. Bu insanların beyinleri düşünmeyi bırakamıyor. “Uyuyamıyorlar, uykularını kaybediyorlar ya da uykuya sığınıyorlar, kendilerini tamamen uykuya bırakıyorlar, bir kaçış gibi.” dedi.

Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, aşırı düşünmek konusunda bilgiler verdi.

DÜŞÜNCE VE DUYGULARI BİRLEŞTİRENLER HAKİKATİ BULABİLİR…

Profesör. Fransız heykeltıraş Rodin’in ürettiği ‘Düşünen Adam’ heykeline değinen Dr. Nevzat Tarhan, şunları söyledi: “Hala düşünmeye devam ediyor. Biz buna bir alternatif oluşturduk, “Hisseden İnsan” heykelini yarattık. Üzerinde üniversite simgesi de bulunmaktadır. Biz de bir model yaptık. “Mesele sadece düşünmek değil; eğer kişi düşünce ve duygularını birleştirirse gerçeği bulabilir ve kendini bu aşırı düşünme patolojisinden ve hastalığından kurtarabilir.” dedi.

İNSAN BEYNİNDE DUYGULARDAN SORUMLU BÖLGELER VARDIR…

Duygu ve düşüncelerin bir arada olması gerektiğini vurgulayan Tarhan, şöyle konuştu:

“Daha önce Descartes şöyle demişti: ‘Düşünüyorum, öyleyse varım.’ İnsanlar düşünen varlıklar olarak görülüyordu ve 1990’larda psikolojide bir devrim yaşandı. İnsan beyninde duygulardan sorumlu alanlar ortaya çıkmıştır. Yani duygular sadece metafizik bir konu değil aynı zamanda biyolojik karşılığı da olan bir konudur. Her duygunun beyinde bir karşılığı vardır ve her duyguya ait özel bir kimyasal karışım kana pompalanır ve vücudumuz buna göre çalışır. Buna göre beynimiz çalışır. Tüm duyguların kimyasal bir eşdeğeri vardır. “Üstelik duygular artık bilimsel bir kategori haline geldi.”

Duygu adamının kadın-erkek eşitliğini vurgulamak için artık ‘duygu adamı’na dönüştüğünü belirten Tarhan, şöyle konuştu: “Vücudunun yarısı yokmuş gibi görünen bir heykel ve ben ‘biz’iz. patentini aldı.” . Bu arada heykel düşünüyor gibi görünüyor ama gövdesinde kısmi boşluklar var. Yani sizi düşündürüyor. dedi.

“’DEPREMDEYİM’ TÜRKÇEDE ÇOK DÜŞÜNMENİN TAM ANLAMIDIR”

“Öfke, kırgınlık, nefret ve sevgi gibi duyguların beyinde kimyasal bir karşılığının olduğu artık kabul ediliyor.” Tarhan, insandaki duygu sembolünün iyi duyguların harekete geçmesini, kötü duyguların yerine iyi duyguların sürdürülmesini simgelediğini ve duygulara ilişkin farkındalığı artırmayı hedeflediğini söyledi.

“Fazla düşünme” hastalığına dikkat çeken Tarhan, şunları söyledi: ““Üzgünüm” tabirinin tam Türkçe karşılığı çok fazla düşünmektir.” dedi.

Tarhan, aşırı düşünmenin yaş ilerledikçe azalabilen ancak özellikle modern yaşamda artan bir şey olduğunu da belirterek, şöyle devam etti:

“Artık hızlı tempolu yaşamın ve hedef beklentilerinin yüksek olduğu bir dönemdeyiz. Beklentilerin yüksek olması, yoğun bir hayat ve ciddi bir rekabetin olması rekabeti yüceltiyor. Mevcut küresel sistemin rekabeti artırması ve insanların beklenti düzeylerinin yüksek olması nedeniyle sürekli olarak daha fazla kazanmayı, önde olmayı, daha başarılı olmayı bekliyorlar”.

Kapitalizmin ortaya çıkış sürecini anlatan Tarhan, şunları söyledi:

“Rekabetçilik aslında medeniyeti doğurdu ama bu sefer dozu ayarlanamadı. Barışçıl olmayan bir rekabet ortamı var. Barışçıl olmayan rekabet ne anlama gelir? Bir hedef belirleyip ona ulaşmak yerine, başkalarını engelleme konusunda yıkıcı bir rekabet vardı. Kötü niyetin olduğu yerde aşırı düşünme artar. Kıskançlık ve şiddetli kıskançlık ortaya çıkar. Kıskançlığın arka planında da kibir vardır. Narsistik kişilik özelliklerine sahip kişilerde büyüklenme ve kibir duygusu vardır. Sonra kıskançlık ona eşlik ediyor çünkü ‘Bende yok, onda da yok’ diyor.

“Sadece benim” yaklaşımı yıkıcı rekabete yol açıyor. Bu insanlar zaten mutlu olamazlar. Bu kişiler başarılı olamamaktan ve sıradan olmaktan korkarlar. Sıradan olmaktan korktukları için çok çalışırlar, çok düşünürler ve birçok keşif yaparlar. Başarılı insanlar biliniyor. Mevcut küresel sistem başarılı ve mutsuz insanların sayısını artırdı. “Burada önemli olan ikisi arasında denge kurmaktır.”

Psikiyatri kliniklerinde aşırı düşünme vakalarına çok sık rastlandığını belirten Tarhan, “İnsanlara ‘sanki seni linç ediyorum’ diyoruz.” “Kendisine o kadar haksızlık ettiğini düşünüyor, kendini değersizleştiriyor. Birçok intihara yol açan kaygı, depresyon, korku, yorgunluk, yalnızlık ve madde bağımlılığı, düşünceleri yönetememe zemininde yer alıyor. ” dedi.

Mükemmeliyetçiliğin de önemli bir faktör olduğuna dikkat çeken Tarhan, şöyle konuştu: “Mesela bu insanlar başarının ayrıntıda olduğunu söylüyor ve her şeyde ayrıntıya giriyorlar. Başarı ayrıntıda gizlidir ama zamanı yönetmeden, zaman piramidini oluşturmadan ayrıntılara girenler, çok önemsiz bir ayrıntıyı düşünerek daha büyük hedefi kaçırırlar. O yüzden bu durumlarda başarı ayrıntıda gizlidir derken, gereksiz ayrıntılara girdiğinizde şeytan da ayrıntıda gizlidir. Bunu önlemenin yolu ise planlı düşünmek ve proaktif olmaktır. “Önem ve öncelik piramidine sahip kişiler düşüncelerini yönetir ve fazla düşünmenin önüne geçer.” açıklamasını yaptı.

BEYİNLERİ DÜŞÜNMEYİ DURDURAMAZ

Profesör. Tarhan, hastalık hakkında çok fazla düşünmenin analiz felcine neden olduğuna da dikkat çekerek, “Analiz felci, kişinin bir konuyu analiz etmesinin engellenmesi anlamına gelir. Bu insanların beyinleri düşünmeyi bırakamıyor. Uyuyamazlar, uykularını kaybederler ya da uykuya sığınırlar, bir kaçış gibi kendilerini tamamen uykuya bırakırlar. Kaygılı olan uyuyamaz.” dedi.

Tarhan, tekrar tekrar aynı şeyleri düşünmenin, sağa dönmenin, sola dönmenin ruminasyon olarak adlandırıldığını, bunun zihinsel ruminasyon olduğunu belirterek, fiziksel olarak güçlü olmaktan daha önemli olanın zihinsel olarak güçlü olmak olduğunu kaydetti.

“Burada irade olarak bilinen karar verme mekanizması, kişinin zihinsel olarak güçlü olduğunu gösteriyor. Nasıl karar veririz?” diyen Tarhan, psikolojide en sık yapılan araştırmalardan birinin “Nasıl karar veririz?” olduğunu belirterek, araştırma yaptığını ve problem odaklı düşünen insanların bir çıkmazda sıkışıp kaldıklarını anlattı. analiz felci süreci.

PROBLEM ODAKLI DÜŞÜNÜR DİLEKLERLE ZAMAN AYIRIR

Profesör. Dr. Nevzat Tarhan, “Meteoroloji bize fırtınanın geleceğini haber verdi. Bu durumda aşırı düşünen kişi, ‘Keşke gelmeseydi, çok kötü olacaktı, ev zarar görecek’ diyerek sorun odaklı düşünüyor. Sel olacak, neden oluyor bu?’ Ama çözüm odaklı düşünen biri, “Dışarı çıkıp çiçek toplamam lazım, baskını önlemek için şunu yapmalıyım, kum torbası koymalıyım, bunu yapmalıyım” diyerek önlem alır. Odaklı düşünen kişi “eğer” ile vakit geçirir ve beynini yorar. Beyinde öyle bir bilgi trafiği ve sinyal akışı vardır ki, “Sinyal akışı kimyasal mesajla eş zamanlı hareket eder.” dedi.

DİKKAT MERKEZİNİ DEĞİŞTİRMELİYİZ

Tarhan, çok düşünen insanların beyinlerinde sorumlu bölgelerin tıkandığını gözlemledi. “Burada kim sorun odaklı düşünürse sürekli oradaki trafiğe, bilgi trafiğine araba gönderiyor. Yapılacak şey dikkatin odağını değiştirmek… Dikkatin odağını değiştirdiğinizde ya da o konuyu yazıp başka bir konuya geçeceğinizi söyleyerek o konuyu dağıttığınızda beyninizin karar verme alanı rahatlar. Rahatladığında süreç tekrar sorunu çözebilecek duruma gelir. Aksi taktirde bloke olduğu için çözemez. “Çözemediğinde daha da rahatsız oluyor.” dedi.

Tarhan, ‘Asla’ kelimesini kullananların da çok olduğunu, ‘Asla mağlup olmayacağım’ diyenlerin, yenilgi ihtimali ortaya çıkınca çok fazla düşünmeye başladıklarını söyledi. “Örneğin ‘hiçbir zaman’ yerine ‘Ben her zaman başarılıyım’ kelimesi onun için özgüven demektir. Ancak başarılı olmak her zaman mümkün değildir ve başarısızlık da başarının bir parçasıdır. Başarılı olmak için Esnek düşünmeye ihtiyaç var. Esnek düşünemeyen insanlar buna bilimsel olarak ‘bilişsel esneklik’ diyorlar. Buna ‘bilimsel esneklik’ deniyor, buna sahip olan insanlar artık BC planlarını kendileri üretebiliyorlar” diye açıkladı.

Aniden konuşan kişilerin başka bir şey düşünemez hale geldiğini belirten Tarhan, şöyle konuştu: “Rahatlayamıyorlar, tedirgin edici bir durum içerisindeler. Zihinsel olarak kendilerini yorgun hissediyorlar. Obsesif diyorlar, obsesif tipler, çoğunlukla olumsuz konulara kafayı takıyorlar, ruminasyon, zihinsel ruminasyon…” dedi.

Tarhan ayrıca hesaplı ve risk alan insanların kolay karar verdiğini anlatarak, “Risk alamayan, risk almaktan korkan insanlar, var olanı korumak için savunmada çalışırlar. Futbol oynamalarına rağmen savunma yapıyorlar. Çok fazla düşünme patolojisine daha yakınlar.” dedi.

En kötü senaryoyu düşünme eğiliminde olan kişilerin zihinlerinde susmayan sesler olduğunu belirten Tarhan, çözüm odaklı düşünen ve analizi tercih edenlerin ise daha problem odaklı düşünen kaygılı kişiler olduğunu söyledi.

Mükemmeliyetçiliğin insanlar için önemli ama aynı zamanda sorun olduğunu vurgulayan Tarhan, şöyle konuştu: “Psikiyatrik vakalarda bu kişilere alternatif düşünme tekniklerini öğretiyoruz. “Bir süre sonra beyinde biyolojik bozulma oluyor, beyin kimyası bozuluyor ve biz bunu düzeltiyoruz.” dedi.

BEYİN, DUYGU, DÜŞÜNCE VE DAVRANIŞLARI ÜRETEN, KARAR VEREN ORGANDIR

Tarhan, beyin kimyası düzeltilmeden tedavinin alınamayacağını da belirtti. “Beynimiz duygu, düşünce ve davranışları üreten, karar veren organımızdır. Bu fonksiyon bozulduğunda duygu, düşünce ve davranışlarda değişiklikler meydana gelir. Aşırı düşünme, aşırı duygusal odaklanma, üzüntü, keder ve depresyon vardır. Düşünce karmaşası meydana gelir ve psikoz ortaya çıkar. Bütün bunlar beynimizin arızaları ama beynimizin üstünde bir akıl var. Bu aklın onları bir orkestra şefi gibi yönetmesi gerekiyor. Terapiler aynı zamanda kişinin beynini de içeriyor Aslında ona bir orkestra şefi gibi davranmayı öğretiyor. Düşünceyi yönetmek aynı şeydir; Kendi kendisinin lideri olan kişi, kendi düşüncesini yönetir.” bilgilendirdi.

Tarhan, aşırı sorumluluk duygusuna sahip ve son derece mükemmeliyetçi insanların dikkatsiz olamayacaklarını da açıklıyor. “Elbette hayatta her zaman dikkatsiz olamazsın. Ama tıpkı araba kullanmak gibi nerede rahat edeceğinizi, nerede daha dikkatli olacağınızı, nerede hızlanıp nerede yavaşlayacağınızı iyi ayarlayabilmeniz gerekiyor. “Bir kişi günün %20’sini kendine boş zaman ayırmalıdır.” dedi.

Tarhan, helikopterden kendinize bakar gibi yukarıdan bakmanın, göremediğiniz kusurları görmenin önemine vurgu yaptı. “Düşünce yönetiminde en önemli şey farkındalıktır. Bunu fark ettiğinizde yüzde elli çözüm demektir, farkındalık demektir. Çözüm genellikle dikkatin dağılmasıdır. Ayrıca fikri somutlaştırmanızı da öneririz. “Görüyorsun ki çözemiyorsun, kağıda yaz, somutlaştır.” ” diyerek sözlerini tamamladı.

İlgili Makaleler

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu